Het aantal ADHD-diagnoses bij kinderen is de afgelopen jaren duidelijk toegenomen (1). Steeds meer gezinnen staan voor de uitdaging om om te gaan met symptomen zoals onrust, concentratieproblemen en impulsiviteit.
Veel ouders zoeken daarom naar alternatieve of aanvullende behandelopties, vooral wanneer middelen zoals methylfenidaat of amfetamines onvoldoende effect hebben of bijwerkingen geven.
In die context komt CBD (cannabidiol) steeds vaker in beeld. Deze natuurlijke cannabinoïde uit de hennepplant wordt door sommige ouders gezien als “mildere” ondersteuning. Maar wat zegt het onderzoek? En is CBD-olie bij ADHD werkelijk veilig voor kinderen?
Wat is ADHD, en welke uitdagingen brengt het met zich mee?
ADHD (aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis) is een van de meest voorkomende neuro-psychologische ontwikkelingsstoornissen op kinderleeftijd. Kenmerkend zijn:
- Onoplettendheid: kinderen raken snel afgeleid, vergeten taken of hebben moeite om instructies te volgen.
- Hyperactiviteit: rusteloosheid, bewegingsdrang en moeite met stilzitten.
- Impulsiviteit: spontaan handelen zonder na te denken over gevolgen.
In Duitsland heeft naar schatting 3–5% van de kinderen ADHD (2). ADHD kan grote invloed hebben op schoolprestaties, gezinsleven en sociale relaties. Vaak zijn er bijkomende klachten, zoals slaapproblemen, angst of oppositioneel gedrag (ODD).
Cannabidiol (CBD): een korte introductie
CBD is een natuurlijke component van de hennepplant die, anders dan THC, niet psychoactief werkt. Dat betekent: geen “high” en in Duitsland legaal zolang het THC-gehalte onder 0,2% blijft.
In het lichaam werkt CBD via het endocannabinoïdesysteem (ECS), een netwerk van receptoren dat betrokken is bij processen zoals stemming, slaap, aandacht en impulscontrole (3).
Relevante mechanismen:
- Serotonine (5-HT1A-receptoren): beïnvloeding van stemming en impulsiviteit
- Dopamine: mogelijke modulatie van signaaloverdracht in hersengebieden die bij ADHD betrokken zijn
- GABA-receptoren: bevordering van rust en prikkelremming
Hierdoor kan CBD potentieel kalmerende, angstremmende en stressregulerende eigenschappen hebben, zonder bedwelmende werking, wat bij kinderen extra belangrijk is.
Zijn er wetenschappelijke aanwijzingen voor CBD bij ADHD op kinderleeftijd?
De stand van het onderzoek
Op dit moment zijn er geen gerandomiseerde, placebogecontroleerde studies naar CBD bij kinderen met ADHD (3).
De beschikbare inzichten komen vooral uit retrospectieve analyses en observatiestudies die nog in voorbereiding zijn.
In Australië wordt bijvoorbeeld een studie voorbereid naar CBD bij jongeren met ADHD en oppositioneel-opstandige gedragsstoornis (ODD) (Libzon et al., 2023).
Eerste arts-begeleide casusobservaties suggereren dat sommige kinderen die CBD gebruiken verbeteringen ervaren in slaap, impulsiviteit of angst, maar deze gegevens zijn wetenschappelijk nog niet gevalideerd.
Studies bij volwassenen met ADHD
Een gecontroleerde studie met 30 volwassenen geeft enige aanwijzingen: deelnemers kregen een cannabisextract met een 1:1-verhouding van CBD en THC (4).
Resultaat: lichte verbeteringen in hyperactiviteit, impulsiviteit en cognitieve taken, maar na statistische correctie niet significant, waarschijnlijk door de kleine steekproef.
Toch laat dit zien dat cannabinoïden in principe effect kunnen hebben op ADHD-relevante hersenprocessen, wat toekomstig onderzoek bij kinderen relevant maakt.
Mogelijke werkingsmechanismen van CBD bij ADHD
CBD beïnvloedt verschillende signaalroutes in de hersenen die bij ADHD een rol kunnen spelen (5):
- Dopaminesysteem: ADHD hangt samen met ontregeling van de dopaminehuishouding. CBD zou indirect kunnen bijdragen aan stabilisatie, bijvoorbeeld door invloed op afbraakprocessen.
- GABA-receptoren: deze remmen overmatige neurale activiteit. Modulatie kan prikkeloverbelasting verminderen.
- Serotonine (5-HT1A-receptoren): activatie kan angst en impulsiviteit reduceren.
- Slaapregulatie: onderzoek in andere kindergroepen suggereert dat CBD kan ondersteunen bij inslaapproblemen.
Toch geldt: het kinderbrein ontwikkelt zich nog, en het is onduidelijk wat langdurige CBD-blootstelling betekent voor neurale rijping.
Wat zeggen artsen en experts?
Vakorganisaties zoals de Duitse vereniging voor kinder- en jeugdpsychiatrie (DGKJP) en internationale expertgroepen stellen (6):
Er is momenteel onvoldoende bewijs om CBD bij ADHD op kinderleeftijd aan te bevelen.
CBD is geen goedgekeurd geneesmiddel voor ADHD, en zelfmedicatie kan risico’s geven, zeker door ongecontroleerde doseringen of producten van lage kwaliteit.
Als CBD al wordt overwogen, dan uitsluitend onder medische begeleiding, met gecontroleerde producten en zorgvuldige monitoring.
Mogelijke risico’s en bijwerkingen
Bekende bijwerkingen komen vooral uit studies bij kinderen die CBD kregen voor epilepsie of autisme (7). Hierbij gaat het onder meer om:
- Vermoeidheid, minder eetlust, prikkelbaarheid
- Slaperigheid en maag-darmklachten
- In sommige gevallen: verhoogde leverwaarden
Daarnaast kan CBD leverenzymen (CYP450) beïnvloeden en daarmee de werking van andere medicijnen veranderen, bijvoorbeeld antidepressiva, anti-epileptica of stimulantia.
Langetermijndata voor kinderen met ADHD ontbreken nog.
Juridische en regulatorische aandachtspunten
In Duitsland is CBD-olie legaal wanneer het THC-gehalte laag is (< 0,2%) en het wordt verkocht als voedingssupplement (8).
Voor medische doeleinden bestaat er op dit moment slechts één goedgekeurd preparaat: Epidiolex, voor specifieke epilepsiesyndromen, niet voor ADHD.
Voor ouders zijn deze aandachtspunten belangrijk:
- koop uitsluitend bij gecertificeerde aanbieders met laboratoriumrapporten
- duidelijke informatie over CBD-gehalte en THC-vrijheid
- geen genezingsclaims op etiket of productpagina
Conclusie: CBD bij ADHD op kinderleeftijd, een optie met veel vraagtekens
De belangstelling voor CBD als natuurlijke ondersteuning bij ADHD neemt toe, begrijpelijk gezien de bijwerkingen van klassieke medicatie.
Maar de wetenschap staat nog aan het begin:
- Er zijn geen robuuste studies naar effectiviteit bij kinderen met ADHD.
- De gegevens over veiligheid en dosering zijn onvoldoende.
- Artsen waarschuwen voor zelfmedicatie en adviseren medische begeleiding (9).
CBD kan mogelijk in de toekomst een aanvullende optie worden, maar pas wanneer er solide wetenschappelijke onderbouwing is.
Tot die tijd geldt: voorzichtigheid boven experiment.
Bronnen
- Deutsche Gesellschaft für Kinder- und Jugendpsychiatrie, Psychosomatik und Psychotherapie (DGKJP). Epidemiologische data over ADHD. https://www.dgkjp.de/adhs-und-verwandte-stoerungen
- NDR Ratgeber Gesundheit. (2025). ADHD bij kinderen: symptomen, oorzaken en behandeling. https://www.ndr.de/ratgeber/gesundheit/ADHS-bei-Kindern-Symptome-Ursachen-Behandlung,adhs198.html
- Blessing EM, Steenkamp MM, Manzanares J, Marmar CR. Cannabidiol as a Potential Treatment for Anxiety Disorders. Neurotherapeutics. 2015;12(4):825-836. https://doi.org/10.1007/s13311-015-0387-1
- Cooper RE, Williams E, Seegobin S, et al. Impact of cannabinoids on symptoms of ADHD: A randomised controlled trial. Journal of Psychopharmacology. 2017;31(3):287-296. https://doi.org/10.1177/0269881116687071
- Crippa JA, et al. Cannabidiol and the endocannabinoid system: current knowledge and therapeutic potential. Neuropsychobiology. 2018;77(2):69-76. https://doi.org/10.1159/000484698
- Deutsche Gesellschaft für Kinder- und Jugendpsychiatrie und Psychotherapie (DGKJP). Standpunt over het gebruik van cannabisproducten bij kinderen en jongeren. https://www.dgkjp.de/news/detail/stellungnahme-cannabisprodukte
- Iffland K, Grotenhermen F. An update on safety and side effects of cannabidiol: A review of clinical data and relevant animal studies. Cannabis and Cannabinoid Research. 2017;2(1):139-154. https://doi.org/10.1089/can.2016.0034
- Bundesinstitut für Arzneimittel und Medizinprodukte (BfArM). Epidiolex, cannabidiol goedgekeurd bij bepaalde epilepsievormen. https://www.bfarm.de/EN/Drugs/licensing/medicinal-products/_node.html
- Deutsche Gesellschaft für Kinder- und Jugendpsychiatrie und Psychotherapie (DGKJP). Standpunt over het gebruik van cannabisproducten bij kinderen en jongeren. https://www.dgkjp.de/news/detail/stellungnahme-cannabisprodukte
